بە دیمەن

پرسەی سیاسەتمەداری کورد حاجی ئەحمەدی بەرێوە چوو: درێژە بە تێکۆشانی دەدەین

لە بەرگیش گلادباخ مەراسیمی پرسە بۆ سیاسەتمەدار حاجی ئەحمەدی بەڕێوەچوو. لە مەراسیمەکەدا ئاماژە بەوەکرا کە حاجی ئەحمەدی لە تەمەنی ٢٢ساڵییەوە تێکۆشانی ئازادیی کوردستانی دەست پێکردووە، بێگومان تێکۆشانی درێژەی دەبێت.

لە بەرگیش گلادباخ مەراسیمی پرسە بۆ حاجی ئەحمەدی یەکێک لە دامەزرێنەرانی پەژاک کە لە ٢٠ی ئادار لە شاری کۆڵن کۆچی دوایی کرد بەڕێوەچوو، مەراسیمەکە لەلایەن کەنەکەوە ڕێکخرابوو.

لە مەراسیمەکەدا وێنەی ڕێبەر ئاپۆ، ئاڵای پەژاک هەڵواسرابوو، هەروەها وێنەکانی ژیان و تێکۆشانی حاجی ئەحمەدی دانرابوو.

لە مەراسیمەکەدا بنەماڵەی حاجی ئەحمەدی، نوێنەرانی کەنەکە، پەژاک، سیاسەتمەداران، ڕۆشنبیران، نوێنەری ڕێکخراوە کوردییەکان، هونەرمەندان، ڕۆژنامەنووسان و نووسەران ئامادەبوون.

تەرمەکە لە نەخۆشخانە وەرگیرایەوە و بە سەر شان هەتا هۆڵی پرسەکە گواسترایەوە. دواتر سروودی نەتەوەیی کورد "ئەی ڕەقیب" خوێندرا و پاش خولەکێک بێدەنگی بۆ یادی شەهیدان مەراسیمەکە دەستی پێکرد.

بە ناوی پەژاکەوە ئیبراهیم عەلیپوور قسەی کرد و باسی لە کەسایەتی و پێگەی سیاسی، خەبات و تێکۆشانی حاجی ئەحمەدی بۆ گەلی کورد کرد. پاشان ئەمیر کەریمی هاوسەرۆکی پەژاک وتی: "حاجی ئەحمەدی گیانی خۆی لە پێناو تێکۆشانی گەلی کورددا بەخت کرد، بۆیە شەهیدی تێکۆشان و ئازادی کوردستانە و بیرەوەرییەکانی لە تێکۆشانی ئێمەدا دەژین."

هەروەها هاوسەرۆکی کەنەکە، ئەحمەد کاراموس ڕایگەیاند؛ "حاجی ئەحمەدی لە تەمەنی ٢٢ساڵیدا ڕووی لە ئەوروپا کرد و لە پێناو دۆزی رەوای گەلی کوردستاندا تێکۆشانی کرد و گیانی خۆی بەخت کرد، ئەو پارێزەری پێشکەوتنی کۆمەڵایەتی و وڵاتپارێزی بوو."

نیلوفەر کۆچ، وتەبێژی پەیوەندییەکانی دەرەوەی کەنەکە ڕایگەیاند؛ "من زۆر شت لە هەڤاڵ حاجی ئەحمەدی فێربووم، لە سیاسەتەکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا زۆر هاوکاری کردم، بۆیە بەڵێن دەدەم درێژە بە تێکۆشانی بدەم."

شۆرش سەدەفی لەسەر بنەماڵەی حاجی ئەحمەدی قسەی کرد.

پاشان کورتە فیلمێک لەسەر خەبات و ژیانی حاجی ئەحمەدی نمایشکرا.

هەروەها لە مەراسیمەکەدا ڕەمزی کارتاڵ هاوسەرۆکی کۆنگرە گەل و زوبەیر ئایدار ئەندامی کۆنسەی بەرێوەبەری کەجەکە لە ڕێگەی سکایپەوە بەشدارییان لە مەراسیمەکەیان کرد و وتاریان پێشکەش کرد.

ڕەمزی کارتاڵ ڕایگەیاند؛ "زۆر خۆشحاڵم کە کەسایەتی حاجی ئەحمەدیم ناسی، ٣١ ساڵ لە ئەورووپا پێکەوە کارمان کردووە، لە پێناو چوار پارچەی کوردستان تێکۆشانی کرد و گیانی خۆی بەخت کرد، ئێمە وەک هەڤاڵانی درێژە بە تێکۆشانی دەدەین، بە حورمەتەوە یادی بەرز ڕادەگرین."

هەروەها زوبەیر ئایدار رایگەیاند؛ "ئێمە سەربەرزین بە هاڤاڵەتیمان لەگەڵ حاجی ئەحمەدی، ڕۆڵێکی گرینگی لە یەکێتی گەلی کورددا گێڕا، بەڵێن دەدەین دەستبەرداری خەونەکانی سەردەمی منداڵی نابین."

پاشان ئیلهام ئەحمەد، بەرپرسی پەیوەندییەکانی دەرەوەی باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا ڕایگەیاند؛ "حاجی ئەحمەدی میراتێکی گەورە و بەنرخی لەدوای خۆی بەجێهێشتووە، ئێمەش بەڵێن دەدەین ڕێبازی درێژە پێدەدین."

هەروەها لە مەراسیمەکەدا یەکێتی نیشتمانی، پارتی ئیسلامی کوردستان، کەژار و نوێنەرانی سیاسی لایەنەکانی دیکە پەیامی خۆیان پێشکەش کرد. پاش وتارەکان تەرمی حاجی ئەحمەدی بۆ بەخاک سپاردن بەڕێکرا.

پەیامی بنەماڵەی هەڤاڵ حاجی ئەحمەدی بۆ کۆچی دوایی شەهیدی سەرکردە:

سەرەتا لە سەر نێوی بنەماڵەی رێزدارهەڤاڵ حاجی ئەحمەدی، سەرەخۆشی خۆمان ئاراستەی هەموو رێ _هەڤاڵ و هاورێ و هاوخەباتەکانی هەڤاڵ حاجی رادەگەیەنێن و سەرساغی  و سڵامەتی بۆ هەموو هەڤاڵان دەخوازین و هیوادارین رێبازی هەڤاڵ حاجی پڕڕێبواربێ. ىێگوومان کۆچی دوایی هەڤاڵ حاجی برینێکی گەورەی لە دڵی ئێمە وەکوو بنەماڵە درووست کرد، و هەڤاڵ و هاوریکانی تاسەبار کرد. میراسی هەڤاڵ حاجی بۆ ئێمە وەک بنەماڵە و هەڤاڵانی نزیکی بریتیە لە ٦٠ ساڵ خەبات و تێکۆشانی بێوچان،  لە پێناو دۆزی رەوای نەتەوەیی و، تێکۆشان بۆ بونیادنانی ژیانێکی ئازاد و دیموکراتیک،  بۆ گەلی کورد. هەڤاڵ حاجی بە تێکۆشانی ٦٠ ساڵەی بێوچانی،  بە بێ چاوەروانی مادی و بەرژەوەندی شەخسی هێلێ شۆرشگێریەتی بۆ ئاستێکی بەرز بڵیند کردۆتەوە. هەروەها بۆ ئێمە بوو بە مامۆستا, و رینێشاندەری  تێکۆشانێک،  لە سەربنەما و ئەساسی ئەخلاقی، و بەرێوەبردنی سیاسەتێکی پاراو و روون.  هەڤاڵ حاجی لە کەسایەتی خۆیدا ئەو دەنگۆ ناراستانەی  کە بەردەوام لە گوێماندا دەخوێندرا ، کە سیاسەت بێبەریە لە ئەخلاق!   رەدکردەوە و بۆمانی بە کردەوە نیشاندا کە سیاسەت بە ئەخلاقەوە جوانە، کەسایەتی وهەڵسوکەوتەکانی رۆژانەی هەڤاڵ حاجی بۆ ئێمە هەم وەک بنەماڵە و هەم وەک هەڤاڵ،   وانە و دەرس بوون. هەڤاڵ حاجی بەردەوام ئەم رستەیەی بۆ ئێمە دووپات دەکردوەوە کە : ئەی گەنجەکان لە سێ شت خۆتان بەدوور بگرن (  تەعەسوب، خورافات، و ئیحساسات) هەروەها دەیگووت: غرووی کازب، مرۆڤەکان بەرەو هەڵدرێر دەبات. غروور ئەگەر لە سەر ئەساسی پێوانی شۆرشگێری نەبێ، کەسایەتی لاواز و بێ ناوەرۆکی لی دەردەکەوێ. هەڤاڵ حاجی لە بواری سیاسیدا بە مرۆڤێکی "پرۆلاریزم و دیموکرات" ناسراو بوو. ئەو لەو باوەرەدابوو دەسەڵات تەنیا بۆ لایەنێک نابی قۆرغ بکرێ و نابێ گۆڕەپانی سیاسی لە تەکرەهەندیدا بمێنێتەوە . هەڤاڵ حاجی لە بواری کۆمەڵایەتیدا، کۆمەڵناسێکی شارەزا بوو. پێوانەکانی کۆمەڵایەتی و تایبەتمەندیەکانی کۆمەڵگای کوردی هەرچوارپارچەی کوردستانی بە باشی دەیناسی.  و شارەزایەتیەکی کارامەی لە چۆنیەتی پێوەندی گرتن بە بێ لەبەرچاو گرتنی باوەری و باکراونی سیاسی و شەخسی مرۆڤەکان  لە سەر ئەساسی رێز و حورمەت هەبوو.  بە تایبەتی گرینگیەکی زۆری بە پێشکەوتنی ژنان لە  هەموو بوارەکاندا،  دەدا. هەروەها رێگا خۆشکەر بوو بۆ ئەوەی ژنان،  زیاتر لە ساحەی سیاسیدا پێشکەوتنی بەرچاویان هەبێ.   هەڤاڵ حاجی خاوەن ئەو کەسایەتیە بوو کە لەو پەڕی زانیست و نزاکەت و تێگەیشتنی سیاسی،  مرۆڤێکی دڵنزم و خۆنەویست و بەخشەندە بوو. لە کاتێکدا کە هەڤاڵ حاجی هەڵەی لە کەسی بەرامبەریدا بدیتبایە، سەرزەنیشتی نەدەکرد،  خۆی لێ بە دوور نەدەگرت. بە پێچەوانەوە لە کەسەکە نزیک دەبوویەوە و یارمەتیدەری دەبوو بۆ ئەوەی هەڵەکەی سەراست بکاتەوە، و لە بواری کۆمەڵایەتی و لە ساحەی سیاسیشدا، تێدەکۆشا کە کەسایەتیان پارێزراو بمێنێتەوە. ئەو لە سەر بنەما ی فەلسەفەی رێبەرئاپۆ کە (مرۆڤێک ئەگەر تەنیا تاڵێکی مووی خاوێن بێ، لە باتلاق هەڵی بکێشێتە دەرێ و نەهێڵێت زیاتر رۆبچێێت) ، لەگەڵ مرۆڤەکانی پێوەندی  بە ئەساس دەگرت. هەڤاڵ حاجی بە مرۆڤێکی قسە خۆش و رووک دەناسرا!  هەمیشە بە قسە خۆشەکانی مرؤڤی لە دەوری خۆی کۆدەکردەوە و لەو دەرفەتە بۆ رێکخستن کردن و پەروەردە  سودی وەردەگرت. بۆ هەر رووداوێک خاوەن بیرەوەری، پەند و مەتەڵی کوردی بوو. خەتی سوری هەڤاڵ حاجی خەیانەت بە دۆزی گەل و نەتەوە بوو. ئەو بەردەوام لە بیرەوەریەکانیدا یادی شەهیدانی وەکوو شەهید قاسملو، مامۆستا هێمن و شەهید عاکیفی و شەهید ڤیان جافی بە بەرزی دەنرخاند و یاداوەریەکانی ئەو شەهیدانەی زیندووراگتبوو.  خەون و خواستەی هەڤاڵ حاجی لە کۆتاییەکانی ژیانیدا گەرانەوە بۆ کوردستان و گەران بە ئازادی لە نێو شارەکان  و گوندەکانی کوردستان بوو لە رۆژهەڵاتەوە هەتا رۆژئاوا و لە باشورەوە هەتا باکور.   ئێمەش وەکوو بنەماڵەی هەڤال حاجی ئەحمەدی بۆ بەدی هێنانی خەون و ئاواتەکانی،  و هەروەها لەو رێبازەی کە ئەو هەنگاویتێدا هەڵناوە، هەروەها  بەو پێوانە رێکخستنی، سیاسی و کۆمەڵایەتی کە بۆ ئێمە لە کەسایەتی خۆیدا دەستنیشانی کردبوو،  سۆز و پەیمان دەبەستین ئەوەی لە تواناماندابێ،  و  هەروەها لەو ئەزموونانەی کە لە هەڤاڵ حاجی ئەحمەدیەوە فێربووین،  لە پراکتیک و خەبات و تێکۆشانی خۆماندا بەرجەستەی بکەینەوە و ببینە لایەقی رێهەڤاڵی، هەڤاڵ حاجی ئەحمەدی. جارێکی دیکە سپاس و پێزازینی خۆمان بۆ بەشداری هەموو ئێوەی ئازیز کە لەو مەراسمە  بەشداربوون رادەگەیەننین و هەروەها سپاس و پێزانین بۆ هەموو ئەو دۆست و ئاشنایانەی کە لە رێگای دوورەوە هاوخەمی ئێمە بوونو،  بۆ کۆچی دوایی هەڤاڵ حاجی تاسەبار بوون رادەگەیەننین دەڵێن سەری ئێوە ساغ بێ و رێبازی هەڤاڵ حاجی ئەحمەدی پڕ رێبواربێ.