جەمیل بایک هاوسەرۆکی کۆنسەی بەڕێوەبەری کەجەکە، سەبارەت بە پێشهاتەکانی پاش بانگەوازییەکەی ڕێبەر ئاپۆ، لەگەڵ ئاژانسی هەواڵی فورات قسەی کرد و ڕایگەیاند کە سەرکەوتنی بانگەوازییەکەی ڕێبەر ئاپۆ گرێدراوە بە هەنگاوەکانی تورکیاوە.

جەمیل بایک ئاماژەی بەوەدا، بۆ ئەوەی کۆنگرە ببەسترێت، دەبێت مەرجەکانی ئاگربەست جێبەجێ بکرێت و ڕێبەر ئاپۆ بتوانێ کۆنگرە بەڕێوە ببات و وتی: "جیا لە ڕێبەر ئاپۆ کەسی تر ناتوانێت کۆنگرە بەڕێوە ببات و ئەو بڕیارانە لە کۆنگرەدا بدات. بۆێە پێویستە هەموو کەس ئەمە بزانێت. چونکە ئەو کەسەی ئەم بزووتنەوەیەی دامەزراند و پەرەی پێدا ڕێبەر ئاپۆ بۆ خۆیەتی. هەروەها تەنها ڕێبەر ئاپۆ دەتوانێت کۆنگرە ببەستێ و بڕیار لەسەر کۆنگرە بدات و ڕێنمایییەکان بخاتە بەر پێشی کۆنگرە. بۆیە بەبێ ڕێبەر ئاپۆ، لەلایەن ئێمەوە هیچ کەس، بەڕێوەبەرایەتی پەکەکە و کادیرانی پەکەکە ناتوانین کۆنگرە ببەستن و تێدا بڕیار بدەن."

جەمیل بایک ڕایگەیاند؛ پێویستە دەرفەتی ئازاد و هەلومەرجەکانی ئازادی جەستەیی ڕێبەر ئاپۆ مسۆگەر بکرێت و وتی: "دەبێت پارلمانی گەورەی تورکیا (TBMM) کۆمیسیۆن دابمەزرێنێت و هەندێک لە یاساکانی دەستوور هەموار بکاتەوە و سیستەمی ئیمرالی کۆتایی پێ بهێنێت. ئەگەر مەرجی ڕەوڵ و کارکردنی ئازاد بۆ ڕێبەر ئاپۆ دابین نەکرێت، ئەوا پرۆسەی چاوەڕوانکراو ناگاتە ئەنجام و وتی، ئەم پرۆسەیە لە بەرژەوەندی هەموو لایەکدایە و پێویستە ئەم دەرفەتە مێژووییە بە باشی کەڵکی لێ وەربگیرێت.

دەبێت هێزە نێونەتەوەییەکان فشار بخەنە سەر دەوڵەتی تورکیا هەنگاو بنێت

بایک ئاماژەی بەوەدا پێشهاتەکانی دوای بانگەوازەکە لە گۆڕەپانی نێونەتەوەییدا ئەرێنی بوو، بەڵام دەبێت ئەم هێزانەی پەیوەست بە بانگەوازییەکە لە ڕاگەیاندراوەکانیاندا، لە پراکتیکدا ئەرک و بەرپرسیارێتی خۆیان جێبەجێ بکەن و ئەمەی گوت: "چارەسەری پرسی کورد، دیموکراتیکبوونی تورکیا و ڕۆژهەڵاتی ناوین تەنها بە ڕێبەر ئاپۆ، تەڤگەری ئازادی کورد و گەلی کوردەوە گرێدراو نییە. بەڵکوهەمووکەسێک دەبێت بەرپرسیارێتی هەڵبگرێت. لەبەر ئەوەی ئەمڕۆ ناوەندی جەنگی جیهانی سێیەم ڕۆژهەڵاتی ناوینە و لەوێ خوێندەڕژێت. ڕێبەر ئاپۆ دەیەوێت ڕێگری لەم خوێنڕشتنە بگرێت. دەیەوێت دیموکراتیکبوون پەرەپێبدات، ئەمە لە چوارچێوەی بەرژەوندی هەمووکەسێکدایە. هەربۆیە پێویستە هەمووکەسێک لە پراکتیکدا هەنگاوی پێویست بنێت. بۆ پێکهێنانی بانگەوازییەکەی ڕێبەر ئاپۆ، دەبێت هەمووکەسێک ئەرک و بەرپرسیارێتی خۆی جێبەجێ بکات. دەبێت داوا لە دەوڵەتی تورکیش بکرێت هەنگاو بنێت".

جەمیل بایک لە بەردەوامی قسەکانییدا سەرنجی خستەسەر هەندێک مەترسی دەوروبەر و دۆستانی پەیوەست بە پڕۆسەکە. بایک ئاماژەی بەوەشدا بەهایەکی زۆردراوە، ئازاری زۆر بینراوە و دەستکەوتی زۆر گەورە بە دەستهێنراوە و هیچ کەسێک نایەوێت ئەم دەستکەوتانە لاواز بکرێن و وتی، ڕێبەر ئاپۆ ئەم دەستکەوتانە دەپارێزێت و زیاتر پێشی دەخات و بەمجۆرە بەردەوامبوو: "ئێستا لەوانەیە هەندێک کەس ڕاستیی ڕێبەر ئاپۆ باش تێنەگەن و لەبەر ئەمەش بەمەترسیدار دەیبینن. ئەمە ئاساییە، بەڵام لەو باوەڕەدام لەگەڵ تێپەڕبوونی کاتدا ئەم مەترسیانە دەڕەوێنەوە. لەبەر ئەوەی پێشتریش لە ناو گەلدا چەندینجار ئەم مەترسییانە ڕوویداوە و پاشان دەرکەوت بە ڕاستیی ئەم مەترسییانە بێ هۆکارن. چونکە ڕێبەر ئاپۆ هەموو جار تێکۆشانی زیاتر پەرەپێداوە و فراوانتری کردووە. هەربۆیە گەل و دۆستانمان متمانەی زۆریان بە ڕێبەر ئاپۆیە. وەک ئەوەی مادام ڕێبەر ئاپۆ هەندێک هەنگاو دەنێت، هەرکات لە شتێک دڵنیا بێت بیری لەسەر دەکاتەوە و دەیخوڵقێنێت،. تاوەکو ئێستاش فریوی نەخواردووە."

جەمیل بایک بانگەوازی لە هەمووکەسێک کرد پشتگری بانگەوازییەکەی ڕێبەرئاپۆ بکەن، خاوەندارێتی لێ بکەن و ئەرک و بەرپرسیارێتی خۆیان جێبەجێ بکەن و دەبێت هەنگاوی جیهانی ئازادی لەگەڵ هەموو دۆستان فراوانتر بکرێت و دەبێت ڕێبەر ئاپۆ لە سیستەمی ئیمراڵی دەر بهێندرێت.

هەڵسەنگاندنەکانی جەمیل بایک بەم شێوەیە:

"ڕێبەر ئاپۆ مانیفێستۆی سەدەی ٢١یەکەمی نارد. بە ڕاستی دەبێت لە جەوهەری ئەم مانیفێستۆیە باش تێبگەین. ئەمە هەم ئێمە، هەم گەلەکەشمان دەگرێتەوە. هەڵبەت هەوڵدەدەین باش لە ڕێبەر ئاپۆ تێبگەین و پەیوەست بەم پڕۆسەیەوە، ئەرک و بەرپرسیارێتی پڕۆسەکە تێبگەین و جێبەجێی بکەین.

ڕێبەر ئاپۆ دەیەوێت چەمکێکی کارا لە سۆسیالیزمدا پەرەپێبدات

ڕێبەر ئاپۆ بەم مانیفێستەوە هەندێک لە کێشە سەرەکییەکان و چارەسەری ئەم کێشانەی خستۆتە بەردەمی هەمووان. بە هەڵسەنگاندن و بانگەوازییەکانی گرێدراو بەم مانیفێستەوە، دوور خستنەوەی پرسی کورد لە شەڕ ئامانجی ئەوەیە لە ڕێگەی سیاسی و دیموکراسییەوە چارەسەر بکرێت. ڕێبەر ئاپۆ هەر لە سەرەتاوە تا ئێستا بەردەوام هەوڵی چارەسەری پرسی کورد دەدات. ئێستا نیشانی هەمووانی داوە کە چۆن پرسی کورد چارەسەر دەبێت. بۆیە ناوی لێناوە پارادایمی ئاشتی و کۆمەڵگەی دیموکراتیک.

هەروەها مۆدێرنیتەی سەرمایەداری لە دژی گەلانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەستوەردانی کرد. بەم دەستوەردانەش زۆر شت لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا گۆڕانی بەسەرهات. ئەمەش هێشتا بەردەوامە. ڕێبەر ئاپۆ خەباتی گەلی لە دژی ئەو دەستوەردانانە بەرەوپێش برد. ئەو ڕێگا و ئامرازانەی پێشکەش کرد کە گەلانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەتوانن خۆیان لەسەر ئەو بنەمایە ئازاد بکەن و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستێکی دیموکراتیک بنیات بنێن. ڕوانگەی ئەمەش پێشکەش بە گەل کرا.

هەروەها بەم مانیفێسته هۆکارەکانی داڕمانی سۆسیالیزمی ڕئال و بنەماکانی پەرەپێدانی چەمک و تێکۆشانی سۆسیالیستی له شوێنیدا ئاشکرا کرد. سۆسیالیزمی ڕئال بە پلەی یەکەم بە هۆکاری ناوخۆیی رووخا. لەوانەیە هۆکاری دەرەوەیش خێراتری کردبێت. بەڵام هۆکاری سەرەکی ئەم رووخانە ناوخۆیی بوو. بە چەمکی دەوڵەت، دەسەڵات و نەتەوە، هەروەها پەیوەندی بە چەمکی حیزبەکەیەوە پەیوەندی هەیە. ڕێبەر ئاپۆ بەم مانیفێستەوە بەنیازە کاریگەرییەکانی سۆسیالیزمی ڕئال نەهێڵێت و چەمکێکی سۆسیالیستی ڕاست و کارامەتر پەرەپێبدات. بە رووخانی سۆسیالیزمی ڕئال لە یەکێتی سۆڤیەتدا، ئەو حکومەت و پارت و ڕێکخراوانەی کە لەسەر بنەمای سۆسیالیزمی ڕئال پێکهاتبوون، هەموویان هەڵوەشانەوە.

چۆن دەتوانرێت چەمکێکی سۆسیالیستی دروستتر و کارامەتر پەرەی پێبدرێت؟ هەر لەو چوارچێوەیەدا ڕێبەر ئاپۆ چەمکی خۆی لە بەرامبەر هێزە سۆسیالیستەکان، هەموو ئەو ڕێکخستن و ناوەندانەی کە تێکۆشانی سۆسیالیستی بەرەوپێش دەبەن، بەکار دێنێت. دەیەوێت لەسەر ئەم بنەمایە پێگە بە سۆسیالیزم بدات.

لە بنەڕەتدا، ئەو بەم مانیفێستەوە کە هەڤاڵانی ژن بە دروستی وەک ڕونێسانسێک هەڵسەنگاندیان بۆ کرد دەستی پێکردووە. کەسایەتی ڕێبەر ئاپۆ ئازادی و دیموکراسییە. ئەو گەشەسەندنی ژیان و کۆمەڵگا و کەسایەتییەکی ئازادە - چەمکی ئازادی لەسەر ئازادی ژن دامەزراندووە. بە ڕوونی نیشانی داوە کە بەبێ پێشکەوتنی ئازادی ژن هیچ ئازادییەک بە ئەنجام ناگات. هەموو ئازادییەکانی لەسەر ئازادی ژن بنیاتناوە. بە ڕوونی پەیوەندی نێوان ژن و سۆسیالیزم، ژن و دیموکراسی، ژن و ئازادی، ژن و سۆسیالیزمی ئاشکرا کردووە. هەروەها نیشانی داوە کە ئەوانەی ئامانجیان کۆمۆنیزم، ئازادی، دیموکراسی و سۆسیالیزمە، دەبێ کار و تێکۆشانیان لەسەر ڕزگاری ژن بنیات بنێن. ڕێبازی ژن و ڕێبازی هێڵی ئازادیی ژنانی وەک پێوەرێک بۆ سروشتی سۆسیالیست بوونی تێکۆشەرێک و کەسایەتییەک خستووەتەڕوو.

بەم مانایە ڕێبەر ئاپۆ مانیفێستی سەدەی ٢١ی لەسەر ئەو بنەما بنەڕەتییانە داناوە و پێشکەشی هەمووانی کردووە. هەروەها بزووتنەوەکەمان لەسەر ئەمانە پێداگری دەکات و هەوڵ دەدات ئەنجامی پێویست لەو بارەیەوە بەدەست بهێنێت و بەو پێیە درێژە بە تێکۆشانی دەدات.

ڕێکەوتنی مێژوویی گەلانی کورد-تورک

نیشتەجێبوونی تورکەکان لە ئەنادۆڵ بە ڕێکەوتنی گەلانی کورد-تورک ئەنجام درا. هەروەها پێشخستنی ئیمپڕاتۆڕێتیش لە لایەن تورکەکانەوە خۆی بەم ڕێکەوتنە دەسپێرێت. دەوڵەتی تورک، دەوڵەتی عوسمانی و گەلی تورک هەرکات ڕووبەڕووی مەترسی جدی بووبێنتەوە، دیسان لە سایەیی ئەم ڕێکەوتنە و پشتگیری گەلی کورد ئەو مەترسییەیان تێپەڕاندوە. ئەمە ڕاستییە دەزانرێت. هیچ کەسێک ناتوانێت ئەم ڕاستییانە پشتگوێ بخات و لە ناوی ببات.

هەر لە سەرەتادا ڕێکەوتن لەگەڵ سوڵتان سەنجەر پێشخرا بوو. ئەم ڕێکەوتنە دواتر لە مازگرت و چالدران و لە پەرەسەندنی ئیمپراتۆریەتی عوسمانیدا ڕۆڵی خۆی گێڕا. دواتر کاتێک عوسمانییەکان ڕووبەڕووی ڕووخان بوونەوە، کاتێک دەوڵەتی تورک و گەلی تورک ڕووبەڕووی مەترسییەکی گەورە بوونەوە، دیسان موستەفا کەمال خۆی بە ڕێکەوتن لەگەڵ گەلانی کورد-تورک سپارد و دیسان لەو کاتەدا لە سۆڤیەت پشتگیری وەرگرت، دەوڵەتی تورک و گەلی تورک خۆیان لەو بارودۆخە ڕزگار کرد. لۆزان پەیوەست بەمەوە پێشکەوت.

تاوەکو لۆزان دەوڵەتی تورک گرنگییەکی زۆری دا بە گەلی کورد. بە پشتگیری گەلی کورد خۆی لە دۆخە خراپەکان ڕزگار کرد و چووە لۆزان. تاوەکو ئەو کاتەش بۆ کوردان خۆبەڕێوەبەری دانیپێدانرا. هەروەها سەبارەت بەمە چەندین نووسین هەیە. دیسان یاسای بنەڕەتی ٢١ هەیە. دواتر کاتێک دەوڵەتی تورک لە لۆزان تاپۆی وەرگرت و مەترسییەکانی لە بەرانبەری نەما، ئەمجارەش بیری کردەوە کە پێویستییان بە پشتگیری گەلی کورد و سۆڤیەت نییە و پەیوەست بە یاسای بنەڕەتی ٢١ەمەوە هەندێک گۆڕانکارییان کرد. بەومانایە ڕێکەوتنی گەلی کوردیان تێکدا. بۆ ئەوەی ڕوو لە گەلی کورد بکەن، لە ساڵی ١٩٢٤دا سەرەتا یاسای تەقریری سوکوونیان دەرکرد و پەیوەست بەمەوە یاسای بنەڕەتی ساڵی ١٩٢٤یان دەرکرد، پاشان چەندین شتیان پێشخست.

هەڵبەت کاریگەری مۆدێرنیتەی سەرمایەداریش لەسەر ئەمە هەیە. لەبەر ئەوەی مۆدێرنیتەی سەرمایەداری تێگەی دەوڵەت نەوەتەوەی خستەبەردەم تورکیا. بە تەنها بۆ پێشخستنی ئەمە تورکیای ئەرکدار نەکرد، لە هەمانکاتدا ئەرک و بەرپرسیارێتی پێشخستنی تێگەی دەوڵەت نەتەوەی لە ڕۆژهەڵاتی ناوین پێدا. دەوڵەتی تورکیش بەهۆی ئەمەوە تاکپەرەستی لە تورکیا بە بنەماگرت. بەومانایە دەوڵەتی تورک عەقڵیەتێکی فاشیستی وەک یەک نەتەوە، یەک ئاڵا و یەک زمانی بە بنەماگرت. نکۆڵیکردن لە گەلی کورد و لە ناوبردنی گەلی کورد لە ئەنجامی ئەمەدا دەرکەوت و بەردەوامە. چەندین کۆمەڵکووژی پەیوەست بەمەوە ئەنجامدران.

پەیوەندیی نێوان گەلانی کورد-تورک لە بنەڕەتدا دوای دامەزراندنی دەوڵەتی تورک کەم بووەو. ئەمەش بە تەواوی ئەنجامی عەقڵیەتی دەوڵەت نەتەوەیە کە لەلایەن سەرمایەدارییەوە بونیاتنراوە. چونکە دەوڵەت نەتەوە تاکپەرەستی بە بنەما دەگرێت. لەناوبردنی هەموو کەلتوور، گەل و زمانەکان و دروستکردنی یەک نەتەوە بە بنەما دەگرێت. ئەو شتەی کە دەوڵەتی تورکیش بە بنەما وەریگرتووە، ئەمەیە. ڕێکەوتنی درێژخایەنی گەلانی کورد-تورک ژەهراویکرا. گوزرێکی گەورەیان لە پەیوەندیی نێوان گەلانی کورد-تورک دا.

دەوڵەتی تورک و حکومەت هەمووکات گەلی کورد تاوانبار دەکەن. پڕوپاگەندەی وەک گەلی کورد خیانەتی لە وان کردوە و دەیانەوێت وڵات دابەش بکەن. پەیوەست بەمەشەوە کۆمەڵگە ژەهراوی دەکات. خوشک و برایەتی و یەکێتی لە ناودەبات. لە بەرانبەر گەلی کورد دووژمنایەتی پەرە پێدەدات.

لە کاتێکی زۆر گرنگدا کوردان پشتگیری گەلی تورکیان کرد

بەڵام ئەوانەی خیانەت دەکەن و دابەشکاری دەکەن، ئەوە خۆیانن. کاتێک لە مێژوو دەڕوانین، لە هەمووکاتە گرنگەکاندا کوردان پشتگیری زۆر گەورەیان لەگەلی تورک کردووە. بە پشتگیری کوردان هەموو مەترسییەکانیان تێپەڕاند. ئەگەر تورکیا خۆی کردووە بە وڵات، ئەمە لە سایەی کوردانەوە بووە. دەبینین کە ئەم ڕاستییە بە پێچەوانەوە دەکرێتەوە. ئەگەر پەیوەندییەکان خراپ بوون، خوشک و برایەتی لەناو چوو، کوردان خراپیان نەکردووە، دەوڵەتی تورک، حکومەتە تورکییەکان خۆیان هۆکاری ئەمانە بوون، سیستەمی مۆدێرنیزمی سەرمایەدارییە کە ئەوان پشتی پێدەبەستن خراپیان کردوە. ئەمە عەقڵیەتی دەوڵەت-نەتەوەیە.

لە ڕۆژگاری ئەمڕۆماندا عەقڵیەتی دەوڵەت-نەتەوە بە تایبەتی لە ڕۆژھەڵاتی ناویندا هەڵدەوەشێتەوە. ڕۆژھەڵاتی ناوین دەشێوێنرێت و سەرلەنوێ بونیات دەنرێتەوە. دیار نییە ئەمە چۆن دەکرێت. بەھۆی ئەمەشەوە، دەوڵەتی تورک کە دەوڵەت-نەتەوەی لە تورکیا و ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست بە بنەما وەردەگرێت، ئێستا ڕووبەڕووی قۆناغێکی جدییە. چیتر ناتوانێت وەک پێشوو پێداگری لە دەوڵەت-نەتەوە بکات. ھێشتا پێداگرە، بەڵام ئیدی چەندە پێداگربێت ئەم دۆخە لە دواوە ماوە. ئەمە پێویستە لەلایەن ھەموو کەسێکەوە باش لێی تێبگات. ڕەنگە دیسان پەیوەندییەکانی تورک-کورد سەرڕاست ببێت و چارەسەری و و تێگەیشتنی نەتەوەی دیموکراتیک بە بنەما وەربگیرێت. تاوەکو تێگەیشتنی نەتەوەی دیموکراتیک بە بنەما وەرنەگیرێت، تاوەکو لەسەر ئەم بنەمایە گۆڕانکارییەکی زیهنی ڕوونەدات، ئەگەر لە زیهنیەتی کۆنەپەرەستیدا پێداگری بکەن، واتە لە دەوڵەت-نەتەوەدا پێداگری بکەن، بێگومان ناتوانرێت ئەم پەیوەندییانە سەرڕاست بکرێنەوە. ڕێبەر ئاپۆ لەبەر ئەمەش مێژووی کورد-تورک سەرلەنوێ خستە بەر چاوی ھەموو کەسێکەوە. ڕێگای پێشخستنی ڕێکەوتنی لە پێش دوو گەلی مێژوویی کردەوە و خستیە پێش چاوی ھەموو کەسێکەوە. خوشک وبرایەتی و یەکێتی کورد و تورک تەنھا بە دانپێدانانی بوون و مافەکانی کۆمەڵگەی کورد پێک دێت. واتە بە دەستهەڵگرتن لە سیاسەتی نکۆڵیکردن-لەناوبردن، بە قبوڵکردنی مافە سروشتییەکانی گەلی کورد و پێشخستنی نەتەوەی دیموکراتیک دەتوانرێت چارەسەر بکرێت. لە بنەڕەتی بانگەوازییەکە و مانفیستۆی ڕێبەر ئاپۆدا پێشخستنی ئەمە بوونی ھەیە.

ھیوادارین دەوڵەت و حکوومەتی تورک، بە تایبەتیش ئەوانەی تورکیایان خۆش دەوێت، وڵاتپارێز، گەلی تورک ئەم ڕاستییە ببینن و دەست لە پێداگری نکۆڵیکرد-لەناوبردن هەڵبگرن و پەیوەندییەکانیان لەگەڵ کوردان کە خراپ کردبوو، سەرلەنوێ لەسەر بنەمای سیاسەتی دیموکراتیک بونیاتی بنێنەوە.

ڕێبەر ئاپۆ، گەلی کورد و تەڤگەری ئازادی بۆ ئەوەی ئەم پەیوەندییانە جارێکی تر دروست بکرێنەوە و ئەو پێچەوانەیەی کە دروست کراوە لە ناو بچێت، ھەوڵ دەدەن ئەو بەرپرسیارییە مێژوویییە کە دەکەوێتە سەریان جارێکی تر جێبەجێ بکەن. ھیوادارم کە دەوڵەت و حکومەتی تورک و بە تایبەتیش کۆمەڵگەی کورد ئەم بەرپرسیارییە مێژوویییە جێبەجێ بکەن.

تێکۆشانی چەکداری بۆ ئەوەی زەمینەی سیاسەتی دیموکراتیک بکرێتەوە پەرەی سەند

لەو کاتەوە کە سیاسەتی نکۆڵی و لەناوبردن بەسەر کۆمەڵگای کوردیدا جێبەجێ دەکرا، هەموو ئەو شتانەی کە هی کورد بوون لەناوچوون. کۆمەڵگای کوردی ڕووبەرووی لەناوچوونێکی یەکجاری بووەوە. ڕێبەر ئاپۆ لەو کاتەدا دەستوەردانێکی مێژوویی کرد. چونکە ئەو دۆخەی کە هاتە ئاراوە تەنها بە زیانی کورد نەبوو، بەڵکوو بە زیانی تورکیش بوو. ڕێبەر ئاپۆ زۆرجاران ئەم بابەتەی وروژاند. وتی: "تورک بەبێ کورد ناتوانێت بژی و کوردیش بەبێ تورک ناتوانێت بژی. زۆرجاران ئەم بابەتەی پەرە پێدا. بەو پێیەی هەموو ڕێگاکان داخران و گەل و کۆمەڵگای کورد ڕووبەڕووی مەترسییەکی گەورەی لەناو چوون بووەوە، ڕێبەر ئاپۆ ناچار بوو تێکۆشانی چەکداری دەست پێبکات بۆ ئەوەی زەمینە بۆ سیاسەتی دیموکراتیک خۆش بکات. هیچ ڕێگایەک نەمابوو بۆ ئەوەی کورد خۆی بپارێزێت مەگەر لە ڕێگەی پەرەپێدانی تێکۆشانی چەکدارییەوە هەموو ڕێگاکان داخرا بوون؛ بۆ بەڕێوەبردنی سیاسەتی دیموکراتیک، پاراستنی بوونیەتی خۆی زۆر گرنگ بوو. تەنها بە پاراستنی هەبوونی خۆی دەیتوانی ئەم ڕێگایە بکاتەوە.

هەتا شەهیدبوونی هەڤاڵ حەقیقی قەرار، ئامانجی پەرەپێدانی تێکۆشانی چەکداری لە ئارادا نەبووە. تا ئەو کاتە کار لە ناو کۆمەڵگادا دەکرا. ئەو کارەی کە کرا کارێکی سیاسی بوو. دوای تیرۆرکردنی هەڤاڵ حەقیقی قەرار، دەرکەوت کە بۆ ئەوەی پرۆسەکە بە ئەنجام بگەیەنیت، دەبێت خۆت بپارێزیت. چونکە هیچ ڕێگایەکی تر نییە. تێکۆشانی چەکداری لەو سەردەمەدا کەوتە ڕۆژەڤی ئێمە. ئامانج لێی دروستکردنی دەرفەتێکی سیاسی بوو بۆ کورد؛ دروستکردنی کەشێکی سیاسی و یاسایی بوو. ئەم زەمینە بە تێکۆشانی چەکدارییەوە دروست بووە. بەم مانایە تێکۆشانی چەکداری فراوانکراو دروست و ڕەوا بوو. گەلی کورد زیندوو بووەوە، سەر لەنوێ ژیایەوە، هەستا و لە بە ڕاپەڕینەکانەوە، بوو بە گەلی نەورۆز.

پەکەکە ڕۆڵی خۆی بە جێگەیاندووە

دەڵێم نەهێشتنی پەکەکە بابەتێکی نوێ نییە. پرۆسەیەکە لە ساڵی ١٩٩٣ـەوە دەستی پێکردووە و تا ئەمڕۆش پەرەی پێداوە. چونکە پەکەکە ڕۆڵی خۆی بەئەنجام گەیاندووە. لەهەمانکاتدا بەهۆی ئەوەی لەژێر هەلومەرجی سۆسیالیزمی ڕئالدا دامەزرا، بەهۆی کاریگەرییەکانی سۆسیالیزمی ڕئال، هەروەها لە هەوڵەکانی ڕێبەر ئاپۆ کە بۆ پەرەدانی سۆسیالیزم بەس نەبوو و پەکەکە ئێستا ڕۆڵی خۆی بە ئەنجام گەیاندووە، خۆی تێپەڕاندووە و لەبەرئەوەی بزووتنەوەیەکی گەورە سەریهەڵداوە، بۆیە دەبێت بڕواتە ناو ڕێکخستن و تێکۆشانێکی نوێیەوە.

ئەمەش ئەوەیە کە ڕێبەر ئاپۆ لە پێشی بزووتنەوەکەیدا دایناوە. بە هۆی ئەوەی تا ئاستی خوازراو پێش نەکەوت، ئێستا دەیەوێت بەئەنجامی بگەیەنێت. بە واتایەکی تر هیچ گۆڕانکارییەک لە ئایدۆلۆژی، فەلسەفە و پارادایمدا ناکرێت. گۆڕانکارییەکە تەنها لە تێگەیشتن، ڕێکخستن و تێکۆشاندایە. پێویستە بەم شێوەیە تێبگەین.

نوێ دەکرێتەوە...